
Rinne an tOileánach Tréigthe tagairt do chabin fever tamall ó shin. Bhíos ag iarraidh focal Gaeilge a aimsiú a chuimseodh an staid sin. Theip orm. Ach tháinig mé ar fhocal breá ársa de thaisme inné: clúsenáir. Mar a deir an iontráil thuas sa Dictionary of the Irish Language, ciallaíonn sé “an enclosed religious, inclusus”. Bhíodh ancairí sa mheánaois a chaith blianta dá saol múrtha isteach ina gcillíní féin, gan teagmháil leis an saol lasmuigh ach amháin trí fhuinneog. Chaith Marianus Scottus, nó Máel Brigte, a bhí beo ó 1028 go 1082, an dara leath dá bhliain ar an Mór-roinn (“peregrinans pro Christo in Gallias”) mar chlúiseanóir (“multis annis inclusus”), in Fulda ar dtús agus ansin i Mainz, dhá áit atá sa Ghearmáin inniu.
Má thuigim an iontráil thuas i gceart, is nóta imill iad na focail seo:
is oemen dún indiu, a Moel Brigte, clúsenair isin clusail in Magantia
Is aoibhinn dúinn inniu, a Mhaoil Bríde, a chlúiseanóir, sa chillín i Magantia (.i. Mainz).
Tá mé díreach tar éis “clúiseanóir" a scríobh, ag cur cló na Nua-Ghaeilge ar an bhfocal ársa, ach níl “clúiseanóir" ná aon rud cosúil leis le feiceáil in aon fhoclóir nua-aimseartha, go bhfios dom.
Dála an scéil, cad é an Ghaeilge ar “shut-in”, duine nach dtéann amach de dheasca tinnis nó míchumais?






